Medioevo Livorno
Cultura e Medioevo
Pubblicazione e trascrizione di documenti medievali da archivi storici di varie epoche.
Archivio Arcivescovile di Pisa, Diplomatico Fondo Arcivescovile n.485
27 marzo 1185
Contattaci per maggiori informazioni
Email: info@culturaemedioevo.it
27 marzo 1185
Archivio Arcivescovile di Pisa, Diplomatico Fondo Arcivescovile n.485.
Edizioni:
Carte dell’Archivio Arcivescovile di Pisa, Diplomatico Fondo Arcivescovile. 3 (1151-1200), cur. S. P. P. Scalfati, Pacini Editore [Biblioteca del Bollettino Storico Pisano. Fonti 11,III], Ospedaletto (PI) 2006, n.110 pp.219-232.
Regesto:
Testimoni presentati da Enrico, visconte dell'arcivescovo di Pisa Ubaldo, nella causa che verteva tra l'arcivescovato di Pisa e Lamberto del fu Marco di Ubaldo, Uguccione di Cacciabate e i loro fratelli e consorti de domo Ubaldi,, riguardo ai confini tra le curtes di Rosignano e Castiglione (Castiglioncello).
Fatto nella casa di Ubaldino, alla porta di Pisa vicino la chiesa di San Martino lungo l'Arno.
Osservazioni:
Lamberto del fu Marco di Ubaldo e Uguccione di Cacciabate sono discendenti della famiglia dei Conti di Pisa e, insieme ai loro fratelli e consorti, sono i detentori dei diritti signorili sulla curtis Castiglionecello. L'arcivescovato di Pisa è, invece, detentore dei diritti signorili sulla curtis di Rosignano.
Originale:
Testes Henrici, vicecomitis domini archiepiscopi Hubaldi, dati per publicamentum pro ipso domino archiepiscopo et Cancellario eius sindico, pro archiepiscopatu sancte Marie de Pisa, contra Lambertum quondam Marci Hubaldi et Ugonem Caciabatis et eorum fratres et consortes possessionis, de confinio inter Rasignanum et Castilionem, et quod fuit de ipso confine discordia inter archiepiscopum Ubertum pro archiepiscopatu Pisano et patres iamscriptorum, et fuit finita inter eos etiam per sacramentum ab utraque parte et terminata et designata concorditer per confines et in pluribus locis concordia partium termini fuerunt positi in predicto confine, videlicet sicut Staio Vecchio mittit in mare ricto a la Fonte Bucignone et sicuti trahit Mondilio a le Ficarelle et sicuti venit ad viam de Razeto ad primum terminum et usque ad alium terminum in capite Razeti et alius terminus in capite Razeti et alius terminus Valle Brinchi et alius terminus ad Sancto Iusto et alius ad rivo de Natea et alius a la Battaliola et alius terminus est in Petra Alta, quem deus posuit, et ibi est finis.
Et de eo quod postea dominus archiepiscopus Villanus ivit pro suo confine, idest sui castri iamscripti, videndo iamscriptos confines.
Et de eo quod adhuc vivunt de hominibus qui tunc publice hoc audiverunt et quorum patres pro confine iamscripto iuraverunt et interfuerunt et sic fuisse publica fama in illis partibus est; et sic postea predictus confinis est tentus per homines de Rasignano et per homines archiepiscopi usque hodie, colligendo virgas et dirictum pro confine sicuti homines sunt soliti recipere dirictum et facere pro confine aliquorum castrorum infra suos confines; et illi de Castilione si quid infra hos confines fecerunt non pro confine fecerunt vel pro sua curte, sed pro suis terris propriis fecerunt, ut credunt, quia sic finitum erat.
Et de eo quod homines de Rasignano, quicumque volebat, faciebant ligna ad suum opus et virgas ad suas vineas in omnibus montibus qui sunt infra predictos confines sine contradictione alicuius et antequam positi essent termini et postea, et etiam pascua, usque in hoc anno et quod non sunt adhuc sex menses quod ceperunt imbrigare virgas et ligna facere in predictis montibus.
Massuolus quondam Gerarduccii Bellandri suo iuramento testatur quod dicit se publice audisse a patre suo et ab aliis quampluribus quod domini maiores de castro Rasignani et Castilionis comuniter elegerunt patrem huius testis et Gusfredum Morecti et Serellum et Sismundellum de Castilione et Guiduccium Saraceni et Petrum eiusdem loci qui dividerent et terminarent confines curtis Rasignani et Castlionis, sub sacramento, non respiciendo amorem vel odium vel pretium, et publice dicebatur eos iamscriptos sic terminasse confinia, videlicet sicut Staio Vecchio mittit in mare ricto a la Fonte Bucignone et sicut trahit Mondilio a le Ficarelle et sicuti venit via de Montro Arrigi filii Orsi et sicut vadit via ad Razeto ad primum terminum, quem mihi ostendit, et usque ad alium terminum in capite Razeti, quem similiter mihi ostendit, et terminum in Valle Brinchi non ostendit quia dicebat inde esse ablatum; similiter et terminum de Sancto Iusto dicebat fuisse inde esse ablatum, tamen locum mihi demonstravit. Item dicebat de termino posito ad rivum de Natea et terminum lapideum positum a la Battaliola mihi ostendit et alium terminum in Petra Alta similiter mihi ostendit, que petra natura loci est ibi.
Et dicit quod infra iamscriptos fines et usque ad iamscriptos terminos ita designatos per iamscriptos homines, homines de Rasignano et archiepiscopi habuerunt et tenuerunt ad eorum voluntate pro curte de Rasignano, scilicet faciendo ligna et virga seu calocchias et cippos et omnia que volebant sine contradictione illorum de Castilione vel alicuius persone pro ipsis; et recordatur ab annis quadraginta, nec de iamscriptis vifit brigam fieri ab illis de Castilione, nisi ab anno presente. Tamem dicit illos de Castilione fecisse inde verba iam sunt anni XX, non quod verberarent aliquem de Rasignano vel depredarentur si eos invenirent in predictis confinis.
Et dicit hic testis quod ipse ivit cum archiepiscopo Villano per predictos confines, videndo terrefinia iamscripta iam sunt anni XIIII pro firmo et credit de sedecim.
Et dicit quod audivit quod secunda die postquam iamscripti terminatores designaverunt iamscriptos confines, iterum convenerunt se cum iamscripto Gusfredo et posuerunt terminos, unum in Coldileccio et alium in Pede de le Pile et alium iuxta rivum de Loreta.
Et audivit quod predicti determinatores dixerunt quod si ignis immitteretur inter primos et posteriors terminus redditus blade que ibi esset deberet redire ad illos de domo Ubaldi.
Et dicit quod postquam audivit Albertinus Alparellus, castaldio domini archiepiscopi Uberti, ut credit, avulsit et proiecit iamscriptos terminos. Et de omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem famam in villa de Rasignano.
Testa de Rasignano quondam Ughicionis suo iuramento testatur quod audivit fuisse discordiam inter archiepiscopum Ubertum Pisanum, pro archiepiscopatu sancte Marie, et suos consortes ex una parte et illos de domo Hubaldi ex alia de confinibus curtis castri de Rasignano et Castilionis, et fuisse terminatam sub sacramento per fideles illorum de domo Hubaldi, videlicet a Sismundello Donnelli et Guiduccio quondam Saraceni et a quodam alio de cuius nomine non recordatur, per terminos quos mihi ostendit et designatos a Massolo in sua attestatione et a Gusfredo quondam Morecti et Gerarduccio quondam Bellandri et Serello, pro parte iamscripti archiepiscopi et suis consortibus.
Et dicit se fecisse sepes in loco ubi dicitur Fontanelle iam sunt anni X, ut credit, pro curte de Rasignano iuxta predictos terminos causa capiendi capriolos sine prohibitione alicuius persone de Castilione.
Et dicit se audisse quod Rainaldus fecit ibi aliam sepem et quod ipse cum castaldione archiepiscopi, scilicet Albertino quondam Alparelli, giuffaverunt ordeum seminatum in montibus, de quibus lis speratur, in loco ubi dicitur Area Guidi, pro curte castri de Rasigbano; quod ordeum adduxerunt ad castrum Rasignani sine contradictione alicuius persone.
De aliis omnibus que in titulo continentur interrogatus, idem quod predictus Massuolus, tanto minus quod non ivit cum archiepiscopo Villano videndo terminos iamscriptos.
Et de omnibus iamscriptis recordatur se audicce ab annis quadraginta.
Et dicit quod si ignis mitteretur inter primos et posteriores terminos redditus blade deberet redire ad illos de domo Hubaldi pro suo proprio alodio et non pro curte.
Bellandus de Castilione quondam Guerrulii suo iuramento testatur quod iam sunt anni quadraginta et plus quod vidit ponere terminum lapideum ad Razetum a terminatoribus de Rasignano et Castilione iamscriptis, se teste presente et Giuntavalle Serelli et Cacialupo quondam Ubertelli Balbi.
Et dicit quod ipse fecit sepem cum Testa iamscripto ad locum ubi dicitur Fontanelle causa capiendi capriolos iam sunt anni viginti et plus pro curia de Rasignano et vidit Rainaldum similiter facere ibi aliam sepem iam sunt anni decem, sine prohibitione et contradictione alicuius de Castilione.
Et dicit quod semper vidit homines de Rasignani et archiepiscopi habere et tenere infra predictos confines, scilicet faciendo calocchias et virgas, et pascua habere pro curia de castro Rasignani et quicquid volebant facere inter predictos confines faciebant sine contradictione alicuius persone.
Et dicit quod habuit debbium ad Debbium Sigerii, ubi habebat ordeum, de quo nullum redditum faciebat alicui persone, sed habebat ipsum pro curte de Rasignano.
Et dicit quod ipse cum maiori parte plebis de Rasignano ibit cum archiepiscopo Villano videndo terminos iamscriptos.
De aliis idem quod Testa interrogatus respondit.
Rainolfus quondam Iohannis suo iuramento testatur quod dicit homines archiepiscopi et de Rasignano habuerunt et tenuerunt pro curte de Rasignano pacifice usque ****** ad terminos in attestatione Mathuoli designatos quod et hic testis mihi ostendit et usque ad predictos terminos ligna faciebant et virgas et calocchias et pascua ibi habebant et eo utebantur et abutebantur secundum eorum voluntatem sine prohibitione et contradictione alicuius persone de Castilione. Et hec vidit fieri, ex quo recordatur, scilicet ab annis quadraginta pro firmo.
Et dicit quod in montibus de quibus lis speratur nullus homo erat ausus ponere ibi iumenta causa pascendi nisi cum voluntate castaldionis archiepiscopi qui pro tempore erat et aliorum de castro Rasignani. Et hic testis vidit priorem sancte Marie de Fine venire ad homines de Rasignano et petere ab eis ut dimitterent ipsum priorem ponere iumanta sua causa pascendi in montibus de quibus lis speratur et ei concesserunt. Et non vidit inde aliquam brigam fieri vel molestiam hominibus de Rasignano nisi a duobus annis retro.
Et iam sunt menses quattuor quod ipsi de Castilione ceperunt verberare homines de Rasignano et prohinere eos ne in predictis locis intrarent aliquo modo.
Et dicit quod ipse cum Ughiccione Gioladro et Massuolo et Gruniolo et quibusdam aliis iverunt cum archiepiscopo Villano ad videndum terminos de curte Rasignani designatos a iamscripto Massuolo et nullus homo de Castilione inde dixit aliquid quod esset contrarium predicto archiepiscopo.
Et vidit Bellandum cum suis consortibus habere riostrium et debbium in loco dicto Debbio Sigerii prope terminum de Razeta ubi habuerunt ordeum et hoc pro curte de Rasignano et non pro alio.
Et dicit se audisse a patre suo et ab antiquioribus suis quod domini de Rasignano et domini de Castlione eligerunt homines scilicet Gusfredum et Gerardum Bellondri et Serellum pro parte Rasignani et pro parte Castilionensium scilicet Guidonem Saraceni et Sismundellum quondam Donnelli atque Petrum, qui iuraverunt dividere et terminos ponere pro curte utriusque castri, non respiciendo odium vel amorem aut pretium, et sic diviserunt et terminos posuerunt sicut Massuolus predictus in sua attestatione dixit, et hoc sic fuisse sicut iam scriptum est et dicit esse publicam famam in predictis partibus.
Et dicit quod iam sunt duodecim anni et plus quod hic testis cum fratre suo fecit ligna in montibus, de quibus lis speratur, pro curte de Rasignano in loco ubi dicitur Rivus de Loreta, que ligna vendiderunt hominibus de Pisa, et hoc fecerunt pacifice sine prohibition illorum de Castilione vel alterius persone pro eis.
Et dicit quod hic testis pro curte Rasignani expulit quendam carbonarium qui erat de Castello Vecchio facientem carbones in capite Votrofuoro in Planale et mallium ferri ei abstulit.
Et dicit quod homines de Colle fecerunt fabricam in rivo de Loreta, se quo loco homines de Rasignano pro eorum curte expulerunt inde eos et fabricam combusserunt. Et hic testis dicit se mandasse homines qui hoc fecerunt, non quod ipse iverit, et credit hoc esse iam sunt anni decem et octo et plus. Et de omnibus iamscriptis dicit esse publicam et apertissimam famam in partibus illis.
Gualfredus quondam Stephani de Rasignano suo iuramento testatur quod dicit curtem de Rasignano esset usque ad terminos scilicet a Staio vecchio usque ad Fontem Bucignonis et sicuti trahit Mondilio usque ad via de Montro et sicuti vadit a Razeta ad primum terminum usque ad alium terminum in capite Razeti et alius terminus in Valle Brinchi et alius terminus ad Sanctum Iustum et alius terminus a la Battaliola et alius terminus in Petra Alta ubi est finis curtis de Rasignano. Et hoc ideo dicit quia iam sunt quadraginta anni quod ipse cum aliis hominibus de Rasignano fecit ligna et palos, virgas seu calocchias et ginestras usque ad predictos terminos sine contradictione et prohibitione alicuius persone de Castilione.
Et non vidit illos de Castilione facere inde brigam vel molestiam hominibus de Rasignano nisi ab annis IIII.
De electione hominum de Rasignano et de Castilione et de divisione facta ab eis idem quod iamscriptus Rainolfus.
Et dicit quod vidit archiepiscopum Villanum euntem cum hominibus de Rasignano videndo iamscriptos terminos, non quod ipse iverit.
Morectus quondam Guiducci suo iuramento testatur quod dicit confines curtis de Rasignano esse sicut Gualfredus in sua attestatione dixit. Et hoc ideo scit, quia iam sunt quadraginta anni et plus quod ipse et servientes eius fecerunt ligna, palos, perticas de capanna, calocchias et stipam pro curte de Rasignano infra predictos confines et usque ad confinea ab eo mihi ostensos et designatos a iamscripto Gualfredo; et hoc faciebant sine contradictione et prohibitione illorum de Castilione vel alterius persone pro eis.
Et dicit quod homines de Castilione quando inveniebant homines de Rasignano in montibus de quibus lis speratur iuvabant se testes et homines de Rasignano ligna incidere et asinos caricare.
Et dicit quod quodam tempore hic testis cum Bonaccorso ……… suo, cum esset in montibus de quibus lis speratur, invenit Guardianos de Castilione, scilicet Ciuffettum et Malopra, qui dixerunt huic testi: «Noli tangere ligna av hac parte ……… quia hic sunt termini inter Castilionem et Rasignanum». Et tunc ostenderunt ei terminum qui est in capite Razeti, quem terminum hic testis nesciebat nisi ex auditu.
Et in loco ubi dicitur Battaliola hic testis, pro curte de Rasignano, faciebat ligna et palos pacifice et quicquid volebat et nullum verbum turpe vel inhonestum audiebat ab illis de Castilione.
Et dicit quod ipse ivit cum archiepiscopo Villano et aliis hominibus de Rasignano videndo iamscriptos terminos et in memoriam eorum faciebat verberare pueris super terminos.
Et dicit quod hic testis cum aliis hominibus de Rasignano, pro curte Rasignani, expulerunt hominess de Castello Vecchio qui faciebant carbones in montibus de quibus lis speratur et abstulerunt eis mallios et secures et hic testis adhuc habet sicurem.
Et dicit quod non vidit illos de Castilione brigam vel molestiam facere gominibus de Rasignano de predictis montibus nisi a tempore venditionis quam Labertuccius quondam Marcu Hubaldi fecit abbati sancti Felicis de Vada.
……… quondam Gerarduccii Bellondri de Rasignano suo iuramento testatur idem quod Massuolus frater suus et tanto minus quod dicit brigan et discordiam esse natas inter illos de Rasignano et de Castilione de montibus de quibus lis speratur ab eo tempore quo Lambertuccius filius quondam Marci Hubaldi fecit venditionem abbati sancti Feliscis de Vada.
……. quondam Serelli suo iuramento testatur quod dicit patrem suum fuisse de terminatoribus qui terminaverunt confines inter Rasignanum et Castilionem et de hoc dicit publicam et apertissimam famam esse in partibus Rasignani.
Et dicit quod ab annis quadraginta et plus vidit homine de Rasignano et archiepiscopi, pro curte Rasignani, facere ligna et palos et perticas et omnia que volebant in montibus de quibus lis speratur et usque ad predictos confines, sine prohibitione et contradictione illorum de Castilione vel alterius persone pro eis. Quos terminos mihi hic testis ostendit designatos sicut Gualfredus testis in sua attestatione dixit, et numquam vidit illos de Castilione facere brigam vel molestiam hominibus de Rasignano de predictis confinibus nisi a tempore quo Lambertuccius quondam Marcu Hubaldi fecit venditionem abbati de Vada,
Et dicit quod ipse cum aliis hominibus de Rasignano ivit cum archiepiscopo Villano videndo iamscriptos terminos iam sunt anni tredecim vel quattuordecim.
Et de omnibus iamsxriptis dicit esse publicam et apertissimam famam in partibus de Rasignano.
……… quondam Cuncii fabri suo iuramento testatur quod dicit se fuisse cafagiarium pro illis de Rasignano et fecit guardiam pro eis in plano et non in montibus, sicut trahit Bucignone versus Vadam, et capiebat govones de blada pro guardia ab hominibus qui habebant terram in illis partibus, De aliis que in titulo continetur nichil scit nisi ex auditu, aliud nichil.
Bonansegna quondam Gerardi suo iuramento testatur quod dict se recordari ab annis triginta et plus et vidit homines de Rasignano, pro curte Rasignani, facere ligna, palos, carbones et omnia que volebant infra confines et usque ad confines designatos, ut in attestatione Gualfredi continetur, tamen terminos ubi sint pro certo nesciret mihi ostendere. Et hoc faciebant pacifice sine contradictione illorum de Castilione vel alterius persone pro eis.
Et dicit quod non vidit illos de Castilione facere brigam vel molestiam hominibus de Rasignano de montibus de quibus lis speratur nisi ab anno uno retro.
Et dicit quod semper publice audivit in castro de Rasignano quod homines fuerunt electi pro divisione facienda, qui diviserunt et secundum quod ipsi diviserunt ego et alii homines de Rasignano, pro curte Rasignani, usi sumus omnibus his que in montibus erant. Et de omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem famam in villa de Rasignano.
Bandinus quondam Viviani de Leccio suo iuramento testatur quod recordatur ab annis decem et octo et dicit quod ipse pro curte de Rasignano fecit ligna in rivo de Loreta et in Rivo Maiore et a Botrafuore pacifice et sine ulla contradictione alicuius hominis de Castilione, qui ligna vendidit hominibus de Pisa et non vidit illos de Castilione facere brigam vel molestiam hominibus de Rasignano nisi a tempore quo Lambertus quondam Marci fecit venditionem abbati de Vada; aliud nichil.
Bandinus quondam Ildebrandini suo iuramento testatur quod dicit curtem de Rasignano, ut audivit, esse usque ad Razetum et usque ad Petram Altam et usque ad Battaliolam, et hoc ideo quia ipse multotiens fecit ligna et calocchias in Botro Fuoro pro curte de Rasignano et domum reduxit pacifice sine prohibitione alicuius persone de Castilione; immo quadam die Boncius de Castilione furatus fuit calocchias quas hic testis fecerat iusta predictos confines et in vineam suam miserat et hic testis ivit ad Castilionem et petiit ab eo calocchias et ipse Boncius reddidit ei et quas in vineam invenit discavavit et secum reduxit et ipse Boncius iuvit hunc testem asinum de ipsis calocchiis caricare et secum venit in bosco et indicabit ei alios fasciculos de calocchis quos absconderat animo furandi, ut credit.
Et dict quod non vidit aliquem hominem de Castilione facere brigam vel molestiam alicui persone de Rasignano ab eo tempore ex quo recordatur, et recordatur ab annis decem et octo, nisi a sex mensibus retro computatis. Et de his omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem famam in castro de Rasignano. Aliud nichil.
Gusfredus quondam Uguicionis Giollari suo iuramento testatur quod iam sunt anni triginta octo quod audivit a patre suo et ab antiquioribus suis discordiam fuisse inter illos de Rasignano et illos de Castilione et homines electi fuerunt ab utraque parte qui dividerent et terminarent confines utriusque partis, scilicet Rasignani et Castilionis, unus quorum terminatorum avus huius testis fuit, et terminos posuerunt sicut hic testis mihi ostendit, videlicet sicut Staio Vecchio mittit in mare usque ad Fontem Bucignonis et sicut trahit Mondilio de Ficarelle sicuti venit via de Montro Arrigi filio Ursi et sicuti vadit via a Razeto a primo termino usque ad alium terminum in capite Razeti et alius terminus est in Valle Brinchi et alius terminus est ad Sanctum Iustum et alius terminus est ad rivum de la Naeta et alius terminus est a la Battaliola et alius terminus est a Petra Alta.
Et dicit hic testis quod infra terminos et usque ad predictos terminos homines archiepiscopi et de Rasignano palam et pacifice pro curte de Rasignano fecerunt ligna, palos et calocchias et virgas et ea que sibi erant necessaria prout volebant palam et sine contradictione et molestia alicuius persone de Castilione a tempore quo recordatur, scilicet ab annis triginta octo.
Et hic testis dicit quod fecit facere calocchias pro curte de Rasignano in loco ubi dicitur Battaliola et in Rivo Maiori non sunt IIII anni pacifice et palam sine prohibitione alicuius persone.
Et dict quod hic testis cum aliis hominibus de Rasignano destruxerunt fabricam de hominibus de Colle, pro curte Rasignani, quam fecerant infra predictos confines et homines verberaverunt et depredati sunt et nichil aliud inde habuerunt et adhuc habent de preda scilicet parium unum mollium et massam unam de ferro.
Et dicit a tempore quo recordatur, scilicet ab annis triginta et plus, quod non vidit nec audivit hominess de Castilione nec aliqua persona pro eis quod facerent brigam vel molestiam hominibus de Rasignano de montibus infra predictos confines comprehensis, nisi a tempore quo Lambertucius fecit venditionem abbati sancti Felicis de Vada. Et de omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem fama et apertissimam in castro de Rasignano.
Passalaqua quondam Buscelli suo iuramento testatur quod quadam die, cum esset cum patre suo ad Razeta, peter suus ostendit ei terminum qui est ibi positum ab antiquioribus de Rasignano et dixit: «Confines nostri sunt, fili, sicut hic terminus respicit a la Battaliola et recto Rivo Maiori ad Petra Alta et sic fuit terminata ab antiquis».
Et dicit hic testis quod ipse sepe fecit calocchias et virgas in Rivo Maiori et ad Petra Alta, pro curte de Rasignano, palam et publice et etiam videntibus hominibus de Castilione, sine ulla molestia et contradictione alicuius persone de Castilione iam sunt IIII anni.
Et audivit publice dicere quod ita erant confines terminati de Rasignano sicut iam scriptum est.
Nec vidit nec audivit quod ullo tempore homines de Castilione facerent brigam vel molestiam hominibus de Rasignano, nisi a tempore quo Lambertucius fecit venditionem abbati sancti Felicis de Vada. Et de omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem famam in castro de Rasignano.
Corsus filius quondam Ranucccini Bottini suo iuramento testatur quod a triginta nnis et plus fecit calocchias et cerchios et ligna et ea que sibi erant necessaria, pro curte de Rasignano, palam et publice sine contradictione alicuius persone de Castilione infra predictos terminos et usque ad predictos terminos, scilicet a la Battaliola et a petra Alta, nec vidit nec audivit quod aliqua persona de Castlione imbrigaret se de hoc negotio.
Et dicit publicam et consentientem famam esse in villa de Rasignano terminos iamscriptos, et a iamscripto Gusfredo in sua attestatione designatos, sic positos esse concordia utriusque partis, scilicet hominum de Rasignano et Castilione, et homines de Rasignano et archiepiscopi Pisani sic habuisse et tenuisse usque ad hec tempora pakam et publice, pro curte de Rasignano, nisi a tempore quo Lambertucius quondam Marci Hubaldi fecit venditionem abbati sancti Felicis de Vada. Et de his omnibus iamscriptis dicit publicam et consentientem famam esse in castro de Rasignano.
Bernarducius quondam Cacialupi suo iuramento testatut quod iam sunt anni XII quod ipse fecit ligna et calocchias, pro crte de Rasignano, in loco ubi dicitur Razeta et ad Battaliola, palam et publice sine contradictione alicuius persone de Castilione vel alterius persone pro eis. Aliud nichil.
Guido filius quondam Pecoronis suo iuramento testatur quod iam sunt anni XII et plus quod ipse ivit ad Battaliolam et ad Rivum Maiorem de Petra Alta et fecit ibi calocchias et perticas de capanna, pro curte de Rasignano, palam et publice sine contradictione et prohibitione alicuius persone de Castilione vel alterius persone pro eis.
Et dicit esse publicam famam homines de Rasignano et archiepiscopi Pisani habuisse et tenuisse infra confines et usque ad confines, a Gusfredo iamscripto in sua attestatione designatos, pro curte de Rasignano, sine contradictione et prohibitione alicuius persone de Castilione vel alterius persone pro eis.
Et dicit quod iam sunt duo anni quod homines de Castilione invenerunt hunc testem in rivo de Loreta facientem ibi ligna et voluerunt auferre ei pennatum et ipse noluit eis dare et dicit quod abstulerunt ei pennatum, nisi quod fecit reclamationem pro domino Ugone Caciabatis, domino suo, et ipsi dimiserunt eum.
Iohannes quomdam Grugnuoli suo iuramento testatur quod iam sunt anni viginti quinque et plus quod vidit homines de Rasignano et archiepiscopi Pisani, pro curte de Rasignano, habere erbam et aquam et facere ligna et calocchias et virgas et habere pascua et facere omnia que sibi erant necessaria palam et publice, pro curte de Rasignano, infra confines et usque ad confines designatos a Gusfredo teste iamscripto et mihi ab eodem Iohanne ostensos, sine molestia et prohibitione hominum de Rasignano vel alterius persone pro eis.
Et dicit se audisse ab antiquioribus de Castilione et publicam famam esse in castro de Rasignano divisionem factam esse inter curtem de Rasignano et curtem de Castilione comuni concordia eorum et non vidit inde brigam vel molestaiam factam esse alicui persone de Rasignano ab hominibus de Castilione vel alterius persone pro eis usque modo, nisi a tempore ex quo Lambertucius quondam Marci Hubaldi fecit venditionem abbati sancti Felicis de Vada. Et de his omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem famam in villa de Rasignano.
Guarinus quondam Grunii suo iuramento testatur idem quod iamscriptus Iohannes et tanto plus quod recordatur ab anni triginta quinque et plus quod ipse custodivit baccas cum iumentario de Gabbetro pro curte de Rasignano et fabricas ibi vidit pro illis de Castilione.
Petrus quondam Martini Vitalis suo iuramento testatur idem quod iamscriptus Iohannes et tanto minus quod non recordatur nisi ab annis duodecum nec ostendit mihi terminos iamscriptos.
Berlingerius quondam Ildebrandi suo iuramento testatur idem quod iamscriptus Iohannes et tanto plus quod recordatur ab annis quadraginta et hic testis non ostendit mihi terminos.
Corsus filius Sardinelle suo iuramento testatur idem quod iamscriptus Iohannes et tanto minus quod non recordatur nisi ab annis XII nec ostendit mihi terminos.
Pennato quondam Corsi suo iuramento testatur idem quod Corsus iamscriptus pro utraque parte et tanto plus quod dicit quod quadam die cafagiarius de Castilione cepit bovem huius testis quia intraverat in quedam suum agrum et hic testis ivit pro eo et cafagiarius de Castilione reddidit ei dicens: «Male custodis bovem, quia fecit mihi dampnum in agro meo».
Aliottus quondam Tallii suo iuramento testatur quod dicit quod fines curtis de Rasignano sunt ita sicut Gualfredus quondam Stefani in sua attestatione dixit.
Et dicit quod vidit homines de Rasignano pro curte eorum habere erbam et aquam et pascua usque ad predictos terminos et facere ligna et virgas et calocchias et carbones et palos et stipam infra predictos confines et usque ad predictos confines; et ipsemet testis fecit calocchias a la Battaliola. Et hec omnia faciebant palam et publice sine contradictione et molestia alicuius persone de Castilione vel alterius persone pro eis.
Et dicit quod non audivit nec vidit homines de Castilione facere aliquam brigam vel molestiam de montibus de quibus lis speratur qui sunt infra predictos confines hominibus de Rasignano nisi a tempore venditionis quam Lambertus quondam Marci Hubaldi fecit abbati sancti Felicis de Vada. Et hec dicit sic esse et fuisse a tempore quo recordatur, scilicet ab annis triginta.
Et dicit se scire terminum de Razeta, quem mihi ostendet si opus erit.
De electione hominum de Rasignano et de Castilione et de divisione facta ab eis idem quod iamscriptus Rainolfus. De aliis omnibus que in titulo continentur dicit ex auditu et de omnibus iamscriptis dicit esse publicam et consentientem famam inter habitantes de Rasignano.
Opithinus quondam Lambercionis suo iuramento testatur idem quod iamscriptis Aliottus et tanto minus quod non recordatur nisi ab annis decem et octo.
Adalina relicta quondam Grunioli suo iuramento testatur quod iam sunt quadraginta anni, ut sibi videtur, quod audivit a patre suo Gusfredo, qui fuit unus de terminatoribus electis ab hominibus castri de Rasignano et ab archiepiscopo Uberto Pisano ex una parte et hominibus castri de Castilione ex alia parte, cum aliis suis sociis, scilicet Serello et Gerarduccio de Rasignano et Guiduccio et Sismundello et Petro de Castilione, et iamscripti homines posuerunt comuniter confines curtis utriusque partis, et hoc idem scit quia die illa qua predicti homines iverunt ad ponendum predictos terminos hic testis cum aliis puellis ivit in podio castri Rasignani ad videndos homines iamscriptos et vidit eos euntes per Razeta et per la Battaliola et per Rivo Donico et persone qui erant cum hac teste dicebant: «Illi sunt homines qui vadunt terminando confines curtis de Rasignano et de Castilione». Et dicit quod semper vidit a predicto tempore homines de Rasignano et archiepiscopi habere pascua et erbam et facere calocchias et lignas et virgas et omnia que volebant pro curte de Rasignano in montibus de quibus lis speratur sine contraditione et prohibitione illorum de Castilione.
Et dicit quod hic testis fecit portare acervum lignorum que filii eius fecerant ubi dicitur Area Guidi palam et pacifice sine contradictione alicuius persone.
Et dicit quod de predictis numquam vidit vel audivit brigam vel molestiam fieri ab hominibus de Rasignano ……… de Castilione, nisi a sex mensibus retro. Et de his omnibus dicit publicam et consentientem famam fuisse et esse in partibus de Rasignano.
Navilia relicta quondam Rufinelli suo iuramento testatur idem quod iamscripta Natalina et tanto minus quod non dicit se vidisse terminatores ad Razetam vel a la Battaliolam et quod non fecit portare ligna de predictis locis.
Lupa relicta quondam Gioladri suo iuramento testatur quod iam sunt quinquaginta anni quod ipsa audivit ab Henrigulo quondam Morecti, patre suo, quod confines inter curiam castri de Rasignano et castri de Castilione ……… et termini positi et vidit predictum patrem suum redeuntem cum Guiduccio presbiteri Boni et cun Gerarduccio Cenfo qui dicebant: «Ammodo per gratiam dei non erit discordia inter archiepiscopum Ubertum Pisanum et homines de Rasignano et homines de Castilione, quia inter nos et illos concorditer sunt positi termini».
Et dicit quod vidit archiepiscopum Villanum euntem ad videndum predictos confines. De aliis interrogata, idem quod iamscripta Adalina, excepto quod non fecit facere ligna.
Martinus filius quondam Saraceni suo iuramento testatur quod dicit quod iam sunt anni triginta quod vidit homines archiepiscopi Pisani et de Rasignano habere erbam et pascua et facere ligna et virgas et calocchias et carbones et omnia que volebant in confinibus designatis a Gusfredo quondam Uguiccionis pro curia castri de Rasignano, sine contradictione et prohibitione illorum de Castilione. Et dicit publicam et consentientem famam esse in partibus iamscripti castri de Rasignano ………. …..tum est.
Gruniolus quondam Guidonis suo iuramento testatur quod iam sunt quadraginta anni et plus quod ipse fuit cum archiepiscopo Uberto, thio suo, apud castrum de Rasignano ……… prenominatus archiepiscopus cum Caciabate et Rodulfo et Guilicione et consortibus eorum propter discordiam quam de confinibus curtis castri iamscripti et Castilionis inter se habebant comuniter ……… de utroque castro qui terminarent curtem predictorum castrorum, de nominibus quorum non recordatir. Et hic testis simul cum archiepiscopo iamscripto et cum aliis pluribus ascenderunt montem ubi dicitur Petra Alta et tam diu dominus archeipiscopus stetit ibi quousque homines electi terminus lapideos posuerunt. Et hic testis vidit homines electos euntes per colles et valles terminos predictos ponentes et fines utriusque partis ……… locorum nescit dicere, tamen loca terminata sciret mihi ostendere si opus esset.
Lecti et publicati sunt a Lamberto quondam Hermanni, tunc publico Pisanorum iudice, pro Henrigo vicecomite domini Hubaldi Pisani archiepiscopi, pro parte sua, in presentia Eldithi Vicecomitis et Alberti Calmangiaris Vicecomitis et Pegolotti et Gerardi de Scorno, Pisanorum consulum, et Ban……. publici camerarii et Marignani treuguani, Pisis, Porta, prope ecclesia sancti Martini de Arno, in domo Ubaldini quondam ******, dominice incarnationis anno millesimo centesimo octuagesimo sexto, indictione tertia, sexto Kalendas aprilis.
(S) Ego Pantaleus, domni Frederici Romanorum imperatoris iudex ordinarius eiusdemque notarius, his iamscriptis omnibus interfui et mandato ……… publici iudicis et iamdictorum Eldithi Vicecomitis et Alberti Calmangiaris Vicecomitis et Pegolotti et Gerardi de Scorno, Pisanorum consulum ……… propria manu firmavi.